Ponikło Stanisław

Ponikło Stanisław (29 IV 1854 Nowy Sącz - 21 II 1915 Wiedeń). Lekarz (UJ 1876, dr 1877), internista, dyr. Szpitala św. Łazarza w Krakowie (1893-1908), prof. nadzw. UJ 1895-1908, działacz społ. w wielu dziedzinach, m.in. w TT. Autor licznych prac nauk. (lek.) i in.

W Tow. Tatrz. był jednym z bardziej zasłużonych działaczy, w 1892-1915 jako czł. wydziału i w 1900-1906 jako I wiceprezes. Działał energicznie w różnych komisjach TT, zajmował się sprawami Zakopanego (planowanie zagospodarowania przestrz.); w czasie sporu granicznego o Morskie Oko jako delegat TT wspomagał obronę praw pol., zabiegał o budowę nowego schroniska przy Morskim Oku i Dworca Tatrz. w Zakopanem, o budowę dróg, o wydanie nowoczesnej mapy Tatr przez TT (w 1903).

Wśród jego publikacji dotyczących Zakopanego i Tatr pierwszą była broszura Zakopane jako miejsce klimatyczne (Kr. 1890, odb. z "Prz. Lek." 29, 1890, nry 17-24); ukazało się to również po niem.: Zakopane in der Polnischen Tatra in Galizien als klimatische Höhenstation (Wien 1893). Był też jednym z pierwszych propagatorów Zakopanego w zimie, pisząc: Zakopane w pełnej zimie ("Czas" 1891, nr 11, potem "Pam. TT" 13, 1892 i jako osobna broszura, Kr. 1891).

Ogłosił też: O Jaszczurówce ("Prz. Lek." 1892, nr 19 i odb.), Projekt assanacyi Zakopanego (tamże 1892, nr 39 i odb.), Czy Zakopane nadaje się do terenowego leczenia systemem prof. Oertla? ("Gaz. Zakop." 3, 1893, nr 4), Czy odwiedzanie uzdrowisk przez ludzi zdrowych jest zbytkiem? (tamże 1893, nr 6). W 1907 został członkiem hon. TT.

Lit. - "Pam. TT" 35, 1915-16 (Władysław Szajnocha). - "PSB" 27, 1983 (Janusz Bromboszcz i Włodzimierz Palimąka).