Houdek Ivan

Houdek Ivan (13 I 1887 Rużomberk - 24 I 1985 Bratysława), syn przemysłowca czes., osiadłego w Rużomberku i ożenionego ze Słowaczką.

Z zawodu inż. chemik (1909), z zamiłowań historyk Tatr i Podtatrza , publicysta. Pisał przeważnie po słow. i gł. w słow. czasopismach i in. publikacjach.

W 1914-46 pracował w przemyśle chem., drzewnym i papierniczym w Rużomberku, a przez szereg lat także w Muzeum Lipt. tamże. Autor b. licznych artykułów i prac hist. i krajozn., dotyczących Tatr i Podtatrza, zwł. Liptowa , a także całej Słowacji, ogłaszanych w słow. czasopismach pop., pop.-nauk. i nauk. (w czasopiśmie "Krásy Slovenska " od 1922) i w formie książkowej. Jego bibliografia liczy paręset pozycji, a z tego ponad sto dotyczy Tatr. Pisał o dziejach taternictwa i turystyki tatrz., o dawnym górnictwie w Tatrach, o nazewnictwie tatrz., artykuły biogr. o ludziach związanych z Tatrami itd.

B. ważną pozycję w piśmiennictwie tatrz. zajmuje jego książka Osudy Vysokých Tatier (Turč. Sv. Ma. 1936), zwł. jej rozszerzone wyd. 2 (Lipt. Sv. Mik. 1951) oraz obejmujące już całe Tatry wyd. 3: Osudy Tatier (Br.1976, współautor Ivan Bohuš); książka ta przedstawia dzieje poznawania Tatr oraz rozwój taternictwa i turystyki w tych górach.

Z in. prac H. dotyczących spraw tatrz. można wymienić przykładowo: Baníctvo a hutníctvo v Liptove ("Prúdy" 8, 1924), Národne vychádzky na Kriváň ("Slov. Pohlady" 1933), Turistika v javorinskom kraji ("Krásy Slov." 1936, nr 2 i 3), Prví dobyvatelia Ladového štítu (tamże 1937, nr 6), Výškové meranie a mapovanie v Tatrách ("Host a Turista" 1940, nr 7), Horolezectvo v Tatrách v XVII. storočí ("Hist. Sbor." 1946, nr 1), Tatry v slovenskom odboji 1944-45 (tamże 1947, nr 1), Vlastnícke pomery v Tatrách v minulosti ("Sbor. Muz. Slov. Spol." 43-45, 1949-51), Z minulosti slovenských jaskýň ("Príroda a Spoločnost" 1954, nr 5), Najstaršia mapa Vysokých Tatier ("Krásy Slov." 1956, nr 3), Matej Bel o Liptovských Tatrách ("Sbor. Prác TNP" 3, 1959).

H. interesował się specjalnie nazwami geogr. w Tatrach; ogłosił z tej dziedziny liczne przyczynki i dwie większe prace: Počiatky a vývoj tatranského názvoslovia ("Historica Slovaca" 1-2, 1940-41) oraz Niečo z tatranského názvoslovia ("Krásy Slov." 1955, nry 6, 9, 12; 1956, nry 2, 5, 9; 1957; nry 1, 6).

Swymi licznymi artykułami i pracami H. przyczynił się wybitnie do rozwoju wielostronnej wiedzy (zwł. historycznej) o Tatrach i do jej popularyzacji. Był pierwszym i przez wiele lat czołowym tatrologiem słowackim. Po II wojnie świat. nawiązał w tej dziedzinie współpracę z pol. badaczami dziejów tatrz. Już w 1937 został hon. członkiem klubu JAMES .