Alth Alojzy

Alth Alojzy (2 VI 1819 Czerniowce - 4 XI 1886 Kraków).

Geolog i mineralog, działacz TT. Z wykształcenia prawnik (dr UL w 1841) prowadził praktykę adwokacką (1848-76), ale od młodości zajmował się też geologią, ogłaszając z tej dziedziny od 1840 ponad 40 prac naukowych. W 1862-86 był prof. mineralogii w Krakowie na UJ, od 1872 czł. nowopowstałej AU.

Badania geol. prowadził na dużym obszarze Karpat i Galicji, interesując się bardzo Tatrami. Posunął naprzód wiedzę o budowie geol. Tatr, zwł. o tektonice Czerwonych Wierchów. Wyłącznie Tatrami zajmuje się jedynie jego Sprawozdanie z badań geologicznych, przedsięwziętych w r. 1878 w Tatrach galicyjskich ("Spraw. Komis. Fizjogr." 1879). In. prace A. dotyczą częściowo Tatr, np. Rzut oka na kształt powierzchni Galicyi i Bukowiny ("Rocz. Tow. Nauk. Krak." 1861) oraz mapa (rps) z 1860: Mapa wzniesień Galicyi i Bukowiny w warstwach równej wyniosłości. Część Ia: Galicya zachodnia po rzekę San (1:432 000); oryginał tej mapy zaginął w Warszawie podczas II wojny świat., ale pracę o niej (z jej zmniejszoną reprodukcją) ogłosił Stanisław Lencewicz: Pierwsza polska mapa warstwicowa ("Prz. Geogr." 1930). A. badał też Pieniny i wydał Opis geognostyczny Szczawnicy i Pienin ("Rozpr. i Spraw. Wydz. Mat.-Przyr. AU" 1886 i odb.: Kr. 1885). Brał czynny udział w pracach TT w pierwszych latach jego istnienia (1874-86), w 1880-86 jako wiceprezes. Był czł. pierwszego komitetu redakc. "Pam. TT" (1876-86). Jest autorem pierwszego obszernego opisu Chochołowskiej Doliny, wówczas jeszcze mało znanej: Wycieczka do doliny Chochołowskiej w lipcu 1878 roku ("Pam. TT" 4, 1879).

A. corocznie urządzał wycieczki w Karpaty, m.in. w Tatry, w których był po raz pierwszy już w 1858. Na Kominiarskim Wierchu był ze swym asystentem Franciszkiem Bieniaszem i przew. Janem Stopką w 1878.