Chyzer Kornél

Chyzer Kornél lub Cornel (4 I 1836 Bardiów - 21 IX 1909 Budapeszt, poch. w Bardiowie).

Węg. lekarz, botanik, zoolog (arachnolog i ichtiolog), balneolog, autor licznych prac z wszystkich tych dziedzin. Pracował m.in. w Węg. Muzeum Nar. w Budapeszcie, jako lekarz (np. w Bardiowie w 1861), od 1892 jako kier. wydziału zdrowia w węg. ministerstwie spraw wewn. Od 1861 czł. koresp. Węg. Akad. Nauk, w 1866 czł. Komisji Fizjogr. Tow. Nauk. Krak. Jako turysta dobrze znał Tatry , od 1878 był czł. zarządu MKE.

W 1868 założył czasopismo balneologiczne "Fürdői Lapok", w którym propagował tatrz. i podtatrz. uzdrowiska na Spiszu i Liptowie . Pisał też o nich w swoich pracach i książkach o uzdrowiskach i zdrojowiskach ówczesnych Węgier, ogłaszanych od 1881, np. Magyarország gyógyhelyei és ásványvizei (S.-A.-Ujhely 1885, także w wyd. franc. i niem.) oraz Die namhafteren Kurorte und Heilquellen Ungarns und seiner Nebenländer (Stuttgart 1887). O Smokowcu i okolicy opublikował Tátrafüred climaticus gyógyhely Szepesmegyében és környéke (Bp. 1885).

W pracach zool., ogłaszanych od 1858, Ch. nieraz dawał przyczynki do fauny Tatr i Podtatrza, np.: Ueber die Crustaceen-Fauna Ungarns ("Verh. Zool.-Bot. Ges. Wien" 1858), Adatok a felső-magyarországi százlábúak faunájához ("Rovart. Lapok" 1886, nr 4; m.in. Myriopoda z okolic Starego Smokowca). Ch. razem z » Władysławem Kulczyńskim jest współautorem wielkiej monografii o pająkach Węgier (łącznie z Tatrami) pt. Araneae Hungariae (Bp. 1891, 1894, 1897). Swoje wielkie zbiory entom., pochodzące prawie z całych Karpat , Ch. podarował Muzeum Karpackiemu w Popradzie .

Prace bot. Chyzera dotyczą okolic Bardiowa i in. dalszych.