w nazwach
w nazwach i opisach
wszędzie
alfabetycznie:    A  B  C  Ć  D  E  F  G  H  I  J  K  L  Ł  M  N  O  P  R  S  Ś  T  U  W  Z  Ź  Ż  

 

Gadeja Tomasz

 
  Kategoria: 
Ludzie 


Gadeja Tomasz , właśc. Stopka-Gadeja, a oprócz przydomku Gadeja miał też przezwiska Jewin oraz z Blachówki (ok. 1830 Kościelisko, na Czajkach - 27 VI 1910 Kościelisko i tam poch.).

Góral, jeden z najlepszych gawędziarzy podh., rolnik, podobno (brak potwierdzenia) przewodnik tatrz.

Tak jak in. gawędziarze lud. czerpał on wątki swych opowieści z różnych źródeł: z własnych wspomnień, z rzeczy zasłyszanych, a także z lektury, jednakże w odróżnieniu od wielu in. gawędziarzy był on zupełnie niezależny od Sabałowej spuścizny oraz miał własny styl i formę wypowiedzi.

Trochę gawęd, wspomnień i śpiewek Tomka Gadei (tak go najczęściej nazywano) spisał Wojciech Brzega i ogłosił pt. Gadeja w pierwszej części swych Materiałów do poznania górali tatrzańskich ("Lud" 1910, nry 1-4, częściowe przedruki w "Wierchach " 1929 i 1932 oraz w in. czasopismach i antologiach, np. Stanisława Pigonia i Włodzimierza Wnuka ). Z zapisów Brzegi korzystał Kazimierz Tetmajer , gdy do swego Na Skalnym Podhalu komponował rozdziały: Dziś tu cicho i Notatka o polskim chłopie, oba zaopatrując zresztą w przypis: "Na tle opowiadania Tomka Gadei z Polan".



Literatura:
Stanisław Pigoń: Zarys nowszej literatury ludowej. Kr. 1946. - Wojciech Brzega: Żywot górala poczciwego. Kr. 1969. - Włodzimierz Wnuk: Gawędy Skalnego Podhala. Kr. 1981.



KSIĘGARNIA GÓRSKA
ul. Zaruskiego 5
34-500 ZAKOPANE
tel. (018) 20 124 81
Pełny tekst w Wielkiej Encyklopedii Tatrzańskiej. Kliknij tutaj

«« Powrót   Udostępnij


Jeżeli znalazłeś/aś błąd, nieaktualną informację lub posiadasz materiały (teksty, zdjęcia, nagrania...), które mogą rozszerzyć zawartość tej strony i możesz je udostępnić — KLIKNIJ TU »»
ZAKOPIAŃSKI PORTAL INTERNETOWY Copyright © MATinternet s.c. - ZAKOPANE 1999-2026